Burgerschap & Democratie – samen bouwen aan een krachtige, verbonden samenleving

Burgerschap is een essentieel onderdeel van een goed functionerende samenleving. Het omvat actief en verantwoordelijk deelnemen aan maatschappelijke processen, met respect voor elkaar en voor democratische waarden. Dit betekent samenleven met anderen, invloed uitoefenen op besluitvorming, omgaan met culturele diversiteit en bewust omgaan met zaken als werk en geld. Bibliotheken vervullen hierin een belangrijke rol door lokale democratie en burgerschap te versterken.

In 2023 deed BiSC samen met Bibliotheek Utrecht onderzoek naar de verschillende rollen die je als bibliotheek kunt vervullen wanneer je burgerschap en democratie lokaal wilt helpen versterken. In 2024 hebben we hierin samen met het Utrechtse bibliotheeknetwerk belangrijke vervolgstappen gezet, zoals: 

Democratische code  
Bibliotheken programmeren steeds meer rondom democratisch burgerschap. Maar dit kan ook ingewikkeld zijn. Er kunnen controversiële onderwerpen aan bod komen, waardoor er vaker de vraag gesteld wordt: waar staan we eigenlijk voor? En wat willen we wel, en wat willen we niet dat er binnen onze bibliotheek gebeurt of geprogrammeerd wordt? BiSC ontwikkelde samen met de Stichting Voor Democratie, bibliotheken, social designers en Probiblio (en financiële steun van de KB) een democratische code. Met hierin waarden en uitgangspunten die je als bibliotheek kunt gebruiken bij het bepalen van de waarden waar je als organisatie voor staat.   

Democratie en verkiezingen  
Om als inwoner van Nederland goed mee te kunnen blijven doen in de maatschappij, is het belangrijk dat je weet hoe onze democratie werkt. In de aanloop naar de Europese verkiezingen in juni heeft BiSC samen met collega’s van Cubiss, Probiblio en Rijnbrink een inspiratiedocument opgesteld samengesteld die bibliotheken helpt bij hun programmering binnen dit thema. Overigens, toen nog niet wetende dat we 29 oktober ook weer naar de stembus mogen…! 

Actief Burgerschap  
Bij Actief Burgerschap staan meedoen en invloed uitoefenen op de samenleving centraal. Hoe kun je als inwoner invloed uitoefenen op je directe omgeving. Samen met de Turnclub ontwikkelde BiSC eerder al het concept Plekberaad en inmiddels is dit voor bibliotheken verder uitgewerkt in onder meer een handboek (op te vragen bij Joris Haanstra). Daarmee kun je met je bibliotheek zelf aan de slag en samen met partners en inwoners samenwerken aan een mooiere leefomgeving en kunnen burgers oefenen met hun burgerschapsvaardigheden.  

Lokale versterking 
Kortom: samen met de Utrechtse bibliotheken en andere samenwerkingspartners hebben we belangrijke stappen gezet om democratie en burgerschap lokaal te versterken. We blijven ons inzetten om deze ontwikkeling voort te zetten, met nieuwe initiatieven en pilots die de betrokkenheid van inwoners vergroten en onze democratische waarden versterken.  

Samen bouwen we zo aan een krachtige, verbonden samenleving. 

Contact 
Neem voor meer informatie, suggesties of een oriënterend gesprek gerust contact op met Joris Haanstra.