De wereld verkeert in een uitzonderlijke situatie. Wetenschappers, columnisten en journalisten die deze periode proberen te duiden hanteren oorlogstaal. Deze beschouwende klasse gebruikt woorden als “de harde strijd, de onzichtbare vijand, de mensen in de frontlinie…” . Vermoedelijk herkent u dit.

Die oorlogstaal en de vlaggen die dezer dagen wapperen in mijn stad – Apeldoorn is op 17 april ’45 bevrijd – stimuleren ook mijn gedachten over de jaren ’40-‘45. Het initiatief van de Britse econoom en politicus William Beveridge springt daarin telkens weer naar voren. Het blijft een inspiratiebron. Daarom in deze blog: een kort woord over zijn initiatief en de les die we daaruit kunnen trekken.

Het Beveridge rapport
Beveridge is bekend geworden door zijn rapport Social Insurance and Allied Services. Hij bepleit daarin de invoering van een systeem voor sociale zorg in het Verenigd Koninkrijk. Met als kern een stelsel ter bestrijding van ziekte en armoede. Zijn rapport heeft veel effect gehad. Zo is het niet alleen de katalysator geweest voor het ontstaan van de Britse National Health Service en de oprichting van een pensioenstelsel. Zijn rapport heeft ook de Nederlandse regering in ballingschap aangezet om al tijdens de oorlog de contouren te schetsen van een Nederlands systeem voor sociale zekerheid. Enkele jaren na de bevrijding is dit door het Kabinet Drees ingevoerd.

Verbeeldingskracht
Hoe inspirerend is het dat iemand een wervend toekomstbeeld durft te schetsen, terwijl de bommen op Londen vielen en er nog geen uitzicht was op de overwinning.  Wat een voorbeeld van verbeeldingskracht en vertrouwen houden, onder bijzonder moeilijke omstandigheden!

Dagelijks proberen wij er in de Coronacrisis het beste van te maken. En we zijn intensief bezig met de voorbereidingen voor een stapsgewijze normalisering van de dienstverlening in de loop van dit voorjaar. Mijn waardering daarvoor is groot en tegelijkertijd zie ik een risico. Namelijk dat we te weinig aandacht schenken aan de komende nationale verkiezingen in 2021. Het opstellen van programma’s is immers bij verschillende politieke partijen al begonnen.

Ruimte voor de toekomst
Laten we daarom in netwerkverband, parallel aan de crisis-besognes, meer ruimte maken voor gesprekken over de gewenste toekomst in 2025. Vervolgens kunnen we op grond van die interacties – samen met de VOB Task Force – speerpunten formuleren voor een landelijke lobby. Met daarbij de les van Beveridge in het achterhoofd: juist in oorlogstijd is het schetsen van nieuwe contouren en een effectief instrument om de toekomst vorm te geven.

 

Terug naar de nieuwsbrief