De lerende gemeenschap: dat zijn wij allemaal. Jong, oud, man, vrouw, autochtoon, allochtoon … In Nederland zijn we sinds kort met 17 miljoen mensen. Wie mee wil kunnen doen in een complexe samenleving als de onze, moet kunnen beschikken over basisvaardigheden. De Algemene Rekenkamer publiceerde vorige week over een groot probleem: ca 2.5 miljoen landgenoten beschikken niet over deze basisvaardigheden vanwege een taalachterstand. De Haagse rekenmeesters adviseren politiek Den Haag en in het bijzonder de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, om meer aandacht aan deze grote opgave te schenken.

Basisvergoeding
Dit is een belangrijke oproep, want het is hoog tijd voor een uitbreiding van het bestaande Deltaplan Basisvaardigheden. Momenteel betreft dat alleen het formele leren in het MBO. In deze tijd geldt het motto ‘lang, leve het leren’ in mijn optiek voor iedereen. Is het dus voorstelbaar dat Rijk, Provincie en Gemeente in goed bestuurlijk overleg het principebesluit nemen dat iedere landgenoot gratis lid kan worden de openbare bibliotheek?
Jazeker! Geef iedere bibliotheek hiervoor een basisvergoeding via het Gemeentefonds en breng de Koninklijke Bibliotheek (KB) in de positie dat zij op afzienbare termijn 13 miljoen nieuwe accounts kan openen en beheren in de landelijke digitale infrastructuur (4 miljoen leden zijn er immers al). Zo’n besluit kan het aanbod aan cursussen basisvaardigheden fors uitbreiden, terwijl de drempel voor deelname nog verder wordt verlaagd.

Wachten geen optie
Wachten op een mogelijk landelijk principebesluit is ondertussen geen optie voor bibliotheken. Veel collega’s in het land zijn dan ook al enige tijd actief bezig met het bestrijden van taalachterstanden en het stimuleren van digivaardigheden. En er is meer goed nieuws in de provincie Utrecht: eind april is een coproductie tot stand gekomen tussen de bibliotheken Het Groene Hart, Angstel, Vecht en Venen, de KB en BiSC. De voorbereidingen voor een gezamenlijk aanbod in het westelijk deel van de provincie zijn begonnen. Zo werken we alvast stapsgewijs toe naar een lerende gemeenschap van 17 miljoen mensen.

Peter van Eijk, directeur BiSC